“Moloz atık” günlük dilde; tadilat, yıkım ve inşaat işlerinden çıkan beton, tuğla, seramik, sıva gibi malzemeler için kullanılan genel isimdir. Mevzuatta bu grup çoğunlukla inşaat ve yıkıntı atıkları kapsamında ele alınır.
En kritik nokta: Moloz (inşaat/yıkıntı atığı) ile hafriyat (kazı toprağı) aynı şey değildir. Doğru ayrım yapılmazsa süreç uzar, maliyet artar ve risk yükselir. 🧱⚠️
Moloz Atık Tanımı 🧱
Resmî tanımlara göre:
- İnşaat Atıkları: Konut, bina, köprü, yol vb. altyapı/üstyapı yapımı sırasında ortaya çıkan atıklar.
- Yıkıntı Atıkları: Konut, bina, köprü, yol vb. yapıların yıkımı sırasında ortaya çıkan atıklar.
Sahada “moloz” dediğimiz şey genelde bu iki başlığın içindeki inert (çoğunlukla mineral) içerikli atıklardır: beton, tuğla, kiremit, seramik-fayans, sıva, harç vb.
İnşaat Atığı Vs Moloz Vs Hafriyat ♻️
Aşağıdaki ayrım, işin %80’ini çözer:
| Terim | Kısa Açıklama | Tipik Örnek |
|---|---|---|
| Hafriyat Toprağı | Kazıdan çıkan toprak/kazı malzemesi | temel kazısı toprağı, dolgu toprağı |
| Moloz (İnşaat/Yıkıntı Atığı) | Yapı malzemesi kırımı/yıkımı kaynaklı atık | beton, tuğla, seramik, kiremit, sıva |
| Evsel Çöp | Günlük yaşam atığı | mutfak atığı, ambalaj karışık |
| Tehlikeli Atık | Özel prosedür gerektiren atık | kimyasal, solvent, asbest şüphesi vb. |
Yönetmelik yaklaşımı; bu atıkların kaynakta azaltılması, toplanması, geçici biriktirilmesi, taşınması, geri kazanılması ve bertarafını çevreye zarar vermeyecek şekilde düzenler.
En Çok Çıkan Moloz Türleri (Sahada Gerçek Liste) 🧱📦
Tadilat ve yıkım işlerinde en sık çıkan moloz türleri:
Mineral Ağırlıklı Molozlar (En Yaygın)
- Beton parçaları
- Tuğla, bims, briket
- Seramik-fayans, mermer/granit kırıkları
- Sıva, harç, şap parçaları
- Kiremit ve çatı kırıkları
Karışık İnşaat Atıkları (Doğru Ayrıştırılmalı)
- Alçıpan ve alçı bazlı atıklar
- Ahşap (kapı, parke, kalas)
- Metal (profil, demir, alüminyum)
- Cam (pencere camı)
- Plastik/PVC (boru, doğrama parçaları)
- İzolasyon malzemeleri (taş yünü vb.)
Not: “Karışık moloz” hem lojistiği zorlaştırır hem de kabul/işleme sürecini yavaşlatır. Kaynakta ayırma, yönetmelik yaklaşımının temelidir.
Bertaraf Ve Ayrıştırma Nasıl Olmalı? ✅
En güvenli ve sorunsuz süreç şu sırayla ilerler:
1) Kaynakta Ayrıştır (Zaman Kazandırır)
- Mineral moloz (beton/tuğla/seramik) ayrı
- Metal/ahşap/cam ayrı (mümkünse)
- Evsel çöp kesin ayrı
- Tehlikeli şüpheli atık (özellikle kimyasal/asbest şüphesi) ayrı
2) Geçici Biriktirme (Düzen + Güvenlik)
- Çuvallı toplama (özellikle iç mekân tadilatında)
- Dökülme/toz kontrolü
- Ortak alanları koruma (apartman/site için kritik)
3) Kurallı Taşıma Ve Yetkili Tesise Teslim
İstanbul’da hafriyat ve inşaat/yıkıntı atıkları yönetimi ve denetimi için İBB süreçleri bulunur; şehir ölçeğinde yönetim ise İSTAÇ’ın faaliyet alanlarında yer alır.
4) Kayıt Disiplini (En Sağlam Güvence)
Fiş/evrak/kayıt; olası şikâyet/denetimde “doğru bertaraf” tarafını güçlendirir.
Sık Sorulan Sorular (SSS) 🤔
Moloz Atık “Çöp” Müdür?
Evsel çöp değildir. Moloz, inşaat/yıkım kaynaklı atık grubunda değerlendirilir ve ayrı yönetilmesi gerekir.
Hafriyat İle Moloz Aynı Şey Mi?
Hayır. Hafriyat kazı toprağıdır; moloz ise yapı malzemesi kırımı/yıkımı sonucu çıkan atıklardır. Yönetim süreçleri farklıdır.
Moloz Geri Dönüştürülebilir Mi?
Birçok mineral içerik (beton/tuğla vb.) uygun tesislerde işlenerek geri kazanım süreçlerine girebilir; İstanbul’da bu alan, İSTAÇ’ın faaliyetleri içinde yer alır.
İstanbul’da Hızlı Çözüm (Tadilat/Şantiye) 📞
Molozun türünü ve miktarını yaz, en doğru ayrıştırma + taşıma planını çıkaralım:
📞 0535 205 80 60
Mesaj formatı: İlçe – Moloz Türü (beton/seramik/karışık) – Miktar – Kat/Erişim Durumu
İlgili Rehberler
👉 İnşaat Molozları Geri Dönüştürülebilir mi?
Kurallar / Süreç
👉 İnşaat Atıkları Yönetmeliği Özeti
Nasıl Yapılır?
👉 Moloz Nasıl Atılır?